NASA, Ay araştırmalarını hızlandırmak amacıyla toplam değeri yaklaşık 590 milyon doları bulan yeni robotik iniş görevlerini üç farklı özel şirkete dağıttı. 2028 yılı sonuna kadar gerçekleştirilmesi planlanan bu görevler, Ay yüzeyine yönelik bilimsel veri toplama kapasitesini önemli ölçüde artırmayı hedefliyor.
Astrobotic, Firefly Aerospace ve Intuitive Machines şirketlerine verilen görevler kapsamında dört ayrı iniş planlanıyor. Bu araçların her biri, Ay yüzeyindeki toz hareketlerini inceleyen kameralar, radyasyon ölçüm sistemleri ve lazer tabanlı mesafe sensörleri gibi ortak bilimsel yükler taşıyacak. Böylece farklı bölgelerden eş zamanlı veri toplanarak kapsamlı bir Ay çevre haritası oluşturulması amaçlanıyor.
Projenin en dikkat çekici kısmı ise Mars görevlerinden ilham alan PROMISE adlı yeni keşif aracı oldu. Curiosity ve Perseverance modellerinin geliştirilmiş versiyonu olarak tasarlanan bu gezgin, nükleer enerji sistemi sayesinde Ay gecelerinde de çalışabilecek şekilde planlanıyor. Özellikle sürekli gölgede kalan krater bölgelerinde araştırma yapması hedefleniyor.
NASA’nın bu adımı, Ay’ın güney kutbu ve zorlu yüzey koşullarının daha ayrıntılı incelenmesi açısından kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Ayrıca gelecekteki insanlı görevler için de önemli veri sağlayacağı belirtiliyor.